Phương pháp giải thoát khẩn cấp thang máy

Khi xảy ra sự cố thang máy, đội kỹ thuật TPEC sẽ đến hiện trường và thực hiện các phương pháp giải thoát khẩn cấp theo đúng quy trình. Bài viết này mô tả chi tiết từng bước để chủ nhà và quản lý công trình nắm được quy trình — biết điều gì đang diễn ra và khi nào cần can thiệp ngay.

Nguyên tắc an toàn trước khi tiến hành cứu hộ

Trước khi bắt đầu bất kỳ thao tác nào, cần nắm rõ một số nguyên tắc bắt buộc:

Không tự ý cứu hộ nếu không được đào tạo. Quy trình giải thoát khẩn cấp yêu cầu người thực hiện hiểu rõ cấu tạo thiết bị và có dụng cụ chuyên dụng. Thao tác sai có thể khiến cabin di chuyển đột ngột, gây nguy hiểm cho cả người bên trong lẫn người cứu hộ.

Luôn cần tối thiểu 2 người. Một người điều khiển tay quay động cơ, một người thao tác cần nhả phanh — hai thao tác này phải được thực hiện đồng thời và không thể một người làm cả hai.

Đảm bảo đủ ánh sáng trong phòng máy. Phòng máy phải có đèn chiếu sáng hoạt động tốt. Tuyệt đối không thao tác trong bóng tối hoặc ánh sáng yếu vì dễ nhầm chiều quay hoặc vị trí dừng cabin.

Giữ liên lạc với người bị kẹt. Trong suốt quá trình cứu hộ, cần có người liên tục trấn an và hướng dẫn người bên trong cabin — tránh để họ hoảng loạn hoặc tự mở cửa cabin khi thang chưa dừng đúng tầng.

Quy trình giải thoát khẩn cấp từng bước

Bước 1 — Xác nhận tình huống và chuẩn bị nhân lực

Ngay khi nhận được tín hiệu sự cố (chuông báo, điện thoại khẩn cấp trong cabin hoặc người thân thông báo), cần xác định ngay:

• Cabin đang dừng ở vị trí nào (giữa tầng hay gần tầng)?
• Bên trong có bao nhiêu người?
• Có ai bị thương hoặc có vấn đề sức khỏe cần ưu tiên xử lý không?

Nếu có người bị thương nặng hoặc cabin dừng ở vị trí bất thường (giữa tầng với khoảng cách lớn), cần gọi ngay đội kỹ thuật chuyên nghiệp thay vì tự xử lý.

Bước 2 — Cắt toàn bộ nguồn điện

Lên phòng máy và cắt toàn bộ aptomat nguồn cấp cho thang máy. Nếu công trình có lắp bộ cứu hộ tự động (ARD), cần cắt thêm aptomat của bộ cứu hộ này — vì nếu bộ ARD đang hoạt động mà tiến hành quay tay, hai lực sẽ xung đột gây nguy hiểm.

Sau khi cắt điện, chờ khoảng 30 giây để các tụ điện trong tủ điều khiển xả hết năng lượng trước khi tiến hành các bước tiếp theo.

Bước 3 — Tháo nắp hộp bảo vệ

Tháo nắp hộp bảo vệ của phanh điện từ và đầu trục động cơ. Đây là bước chuẩn bị để lắp dụng cụ cứu hộ vào đúng vị trí. Kiểm tra xem tay quay và cần nhả phanh đã sẵn sàng chưa trước khi thực hiện bước tiếp theo.

Bước 4 — Phối hợp quay tay và nhả phanh

Đây là bước quan trọng nhất và yêu cầu phối hợp chính xác giữa hai người:

• Người thứ nhất lắp tay quay vào đầu trục động cơ, giữ tay quay ở trạng thái sẵn sàng nhưng chưa quay.
• Người thứ hai lắp cần nhả phanh vào vị trí trên phanh điện từ, nhấn nhẹ để má phanh mở ra vừa đủ.
• Ngay khi phanh được nhả, người thứ nhất quay tay theo chiều nhẹ hơn (chiều cabin di chuyển ít lực cản hơn, thường là chiều đối trọng nặng hơn kéo xuống).
• Quay chậm và quan sát vạch sơn đánh dấu trên cáp tải — dừng lại ngay khi vạch sơn trên cáp thẳng hàng với dấu sơn trên đà máy.
• Tháo cần nhả phanh, lắc nhẹ tay quay để kiểm tra má phanh cơ khí đã bám chặt vào tang phanh chưa trước khi rời phòng máy.

Bước 5 — Mở cửa tầng và đưa người ra ngoài

Xuống đúng tầng tương ứng với vị trí cabin vừa dừng. Dùng chìa khóa tầng mở cửa tầng và cửa cabin.

Lưu ý quan trọng: Chỉ được mở cửa tầng khi đã chắc chắn cabin đang nằm đúng tại vị trí đó. Nếu cabin dừng lệch so với mặt sàn tầng (chênh lệch trên 50mm), cần hỗ trợ người bước ra cẩn thận để tránh vấp ngã.

Bước 6 — Hoàn tất và kiểm tra lại

Sau khi đưa toàn bộ người ra ngoài an toàn:

• Lắp lại nắp hộp bảo vệ phanh điện từ và đầu trục động cơ
• Đóng toàn bộ cửa cabin và cửa tầng về đúng vị trí
• Nếu sự cố do mất điện: đóng lại aptomat và kiểm tra thang hoạt động bình thường
• Nếu sự cố do lỗi kỹ thuật: không đóng lại điện, ghi lại thời điểm xảy ra sự cố và liên hệ ngay bộ phận kỹ thuật

Khi nào cần gọi kỹ thuật ngay — không tự xử lý

Một số tình huống vượt ngoài phạm vi cứu hộ thông thường, cần liên hệ đội kỹ thuật chuyên nghiệp ngay lập tức:

• Cabin dừng giữa tầng với khoảng cách sàn lớn hơn 30cm
• Có mùi khét hoặc khói trong phòng máy hoặc cabin
• Cáp tải có dấu hiệu đứt sợi hoặc biến dạng
• Người bên trong có vấn đề sức khỏe khẩn cấp (đau ngực, khó thở, trẻ nhỏ hoảng loạn)
• Không tìm thấy tay quay hoặc cần nhả phanh tại phòng máy
• Thang máy vừa bị ngập nước hoặc tiếp xúc với nước

Trong các trường hợp trên, việc tự xử lý có thể làm tình huống nghiêm trọng hơn.

Liên hệ hỗ trợ kỹ thuật TPEC

Sau khi hoàn thành cứu hộ hoặc khi gặp tình huống cần hỗ trợ chuyên môn:

• Hotline 1: 0966 743 679
• Hotline 2: 034 837 2888
• Hỗ trợ 24/7 — kể cả ngày lễ và cuối tuần

Để hạn chế tối đa nguy cơ xảy ra sự cố, tham khảo thêm lịch bảo trì định kỳ phù hợp cho từng dòng thang máy gia đình.